Cobot czy robot przemysłowy: co wybrać na stanowisko
Roboty współpracujące kuszą prostotą wdrożenia i brakiem ogrodzeń. Roboty przemysłowe dają udźwig i prędkość. Wybór zależy od zadania, a nie od mody, a „cobot bez ogrodzenia” wciąż wymaga oceny ryzyka.
Baza wiedzy Futari Automation ·
Czym jest cobot, a czym robot przemysłowy
Robot współpracujący (cobot), np. Universal Robots, jest zaprojektowany do pracy w pobliżu ludzi: ma ograniczoną moc i siłę, wykrywa kolizje i zatrzymuje się po kontakcie. Klasyczny robot przemysłowy (ABB, KUKA, FANUC) jest szybszy, dźwiga więcej i pracuje w wygrodzonej strefie, do której człowiek nie ma dostępu podczas ruchu. Obie grupy integruje się z maszyną przez sterownik PLC i wspólny układ bezpieczeństwa.
Kiedy cobot się sprawdza
- Lekkie detale. Typowe udźwigi cobotów to od 3 do około 30 kg łącznie z chwytakiem.
- Umiarkowany czas cyklu. Cobot w trybie współpracy porusza się wolniej niż robot przemysłowy. Jeśli człowiek nie pracuje w strefie, cobot może pracować szybciej, ale wtedy potrzebne są dodatkowe środki bezpieczeństwa.
- Częste przezbrojenia i małe serie. Programowanie przez prowadzenie ramienia i proste interfejsy skracają czas przygotowania nowego zadania.
- Brak miejsca na ogrodzenie. Stanowisko można zbudować obok istniejącej maszyny, bez przebudowy hali.
- Typowe zadania: obsługa obrabiarek CNC, paletyzacja lekkich kartonów, dokręcanie, klejenie, kontrola jakości z kamerą, pakowanie.
Kiedy lepszy jest robot przemysłowy
- Ciężkie detale i duże zasięgi: paletyzacja worków i ciężkich opakowań, przenoszenie elementów metalowych, obsługa pras.
- Krótki czas cyklu: szybkie pakowanie, pick and place na liniach o dużej wydajności.
- Procesy wymagające ogrodzenia tak czy inaczej: spawanie, malowanie, obróbka z iskrzeniem albo odpryskami, gdzie człowiek i tak nie może być blisko.
- Praca ciągła w trzech zmianach przy dużych obciążeniach, gdzie liczy się trwałość i sztywność konstrukcji.
- Wysoka powtarzalność przy dużych prędkościach, np. w montażu precyzyjnym.
Bezpieczeństwo: najczęstsze nieporozumienie
Cobot sam w sobie nie jest „bezpieczny”. Bezpieczna może być dopiero cała aplikacja: robot razem z chwytakiem, detalem i otoczeniem. Ostry detal w chwytaku cobota jest równie groźny jak w chwytaku robota przemysłowego. Dlatego każde stanowisko wymaga oceny ryzyka, a dla pracy współpracującej stosuje się wytyczne ISO/TS 15066 dotyczące dopuszczalnych sił i nacisków. W praktyce wiele „cobotowych” stanowisk pracuje z dodatkowymi skanerami laserowymi, które zwalniają robota, gdy człowiek się zbliża, i zatrzymują go, gdy wejdzie w strefę roboczą.
Koszt wdrożenia
Sam cobot bywa tańszy niż robot przemysłowy o podobnym zasięgu, a oszczędność na ogrodzeniu jest realna. Koszt całego stanowiska zależy jednak głównie od chwytaka, podajników, systemu wizyjnego, integracji ze sterownikiem maszyny i układu bezpieczeństwa. Zdarza się, że stanowisko z robotem przemysłowym wychodzi taniej w przeliczeniu na detal, bo pracuje dwa razy szybciej. Dlatego porównuje się koszt stanowiska i jego wydajność, nie cenę samego ramienia.
Integracja z maszyną
Niezależnie od typu robota stanowisko potrzebuje sterownika nadrzędnego, który koordynuje robota, podajniki, osłony i maszynę. Dlatego integrację robotów łączymy z programowaniem PLC i projektowaniem układu sterowania: robot jest częścią maszyny, a nie osobnym urządzeniem.
Najczęstsze pytania
Czy cobot naprawdę nie potrzebuje ogrodzenia?
To zależy od wyniku oceny ryzyka dla konkretnej aplikacji: detalu, chwytaka, prędkości i otoczenia. Często zamiast ogrodzenia stosuje się skanery laserowe i strefy zwalniania.
Jaki udźwig ma cobot?
Typowo od 3 do około 30 kg, zależnie od modelu. Do udźwigu wlicza się masę chwytaka, więc realna masa detalu jest mniejsza.
Czy cobota można później przestawić do innego zadania?
Tak, i to jedna z jego głównych zalet. Wymaga to jednak ponownej oceny ryzyka dla nowego stanowiska i zwykle nowego chwytaka albo oprzyrządowania.
Powiązane usługi
Inne artykuły
Masz podobne zadanie?
Opisz maszynę, proces i efekt, który chcesz osiągnąć. Odpowiemy i zaproponujemy dalsze kroki.
Zapytaj o projekt